Voordat chocolade een wereldwijde obsessie werd, begon het met cacao, en geen enkel land heeft dat verhaal zo gevormd als Ivoorkust.
Ivoorkust is 's werelds grootste cacaoproducent en is doorgaans goed voor ongeveer een derde van de wereldwijde cacaoproductie, hoewel het aandeel per seizoen kan variëren. Dat is een hoop bonen! Maar het verhaal achter die bonen is gelaagd met geschiedenis, cultuur, uitdagingen en spannende veranderingen.
Ivoorkust in Vogelvlucht
- Grootste cacaoproducent ter wereld
- Produceert jaarlijks ongeveer 2 miljoen ton cacao (seizoensafhankelijk)
- Cacao wordt geteeld door honderden duizenden kleine boerenfamilies
- Belangrijkste teeltgebieden: San-Pédro, Daloa, Soubré, Gagnoa, Man
- Hoofdoogst: oktober–maart
- Middeloogst: april–september
Geschiedenis van Cacao in Ivoorkust
Cacao in Ivoorkust gaat terug tot het einde van de 19e en het begin van de 20e eeuw, toen het onder Frans koloniaal bestuur werd geïntroduceerd als een handelsgewas bedoeld voor export. Vanaf het begin werd de groei ervan bepaald door een diepgaander verhaal van uitbuiting, waarbij de meeste boeren weinig keuze of macht hadden in het systeem en de arbeidsomstandigheden zwaar waren.
Ondanks deze omstandigheden omarmden Ivoorkustaanse boeren cacao en maakten ze het eigen. Door veerkracht en aanpassing te tonen, cultiveerden ze cacao met zoveel innovatie en efficiëntie dat het een pijler van de nationale economie werd.
Cacao in Ivoorkust kende een exponentiële groei gedurende de 20e eeuw. Rond het midden van de jaren 70 was het land de grootste cacaoproducent ter wereld geworden, een titel die het sindsdien consequent heeft behouden. Het gunstige klimaat, vruchtbare grond en overheidssteun via subsidies en infrastructuur hielpen de productie naar nieuwe hoogten te stuwen.
Vandaag de dag beslaat cacaoteelt een aanzienlijk deel van het landbouwlandschap van Ivoorkust en biedt het levensonderhoud aan miljoenen mensen in het hele land. Het merendeel van de cacao wordt geteeld op familieland met traditionele methoden.
Waarom Teelt Ivoorkust Zo Veel Cacao?
Het succes van Ivoorkust als cacaoteeltland komt door een combinatie van geografie, klimaat en generaties aan landbouwkennis. Gelegen dicht bij de evenaar geniet het land van warme temperaturen, hoge luchtvochtigheid en overvloedige regenval. Kortom, de perfecte omgeving voor een cacaoboom.
De meeste cacao wordt geteeld in de beboste westelijke en zuidwestelijke regio's, waaronder rond San-Pédro, Daloa, Soubré, Gagnoa en Man. Hier cultiveren honderden duizenden kleine boerenfamilies cacao op relatief kleine percelen, vaak naast andere gewassen en schaduwrijke bomen.
Ivoorkustaanse cacao staat bekend om zijn rijke, klassieke chocoladesmaak met een milde bitterheid en nootachtige tonen. Het merendeel van de productie komt van de robuuste Forastero-variëteit, die gewaardeerd wordt om zijn consistente kwaliteit en de ruggengraat vormt van chocolade die wereldwijd wordt genoten.
De Uitdagingen Achter de Chocolade
Hier is de waarheid: hoewel de cacaosector van Ivoorkust enorm is, kent ze ook problemen. Duurzaamheid, ethiek en waarde staan centraal bij veel uitdagingen, waaronder:
- Kinderarbeid en genderongelijkheid
- Ontbossing door uitbreiding van landbouwgrond
- Lage prijzen aan de boer en ongelijke waardeverdeling
Hoewel chocoladebedrijven wereldwijd miljarden verdienen, ontvangen lokale Ivorianen, waaronder boeren en lokale bedrijven, vaak slechts 5–7% van de wereldwijde winst.
Veel van deze uitdagingen komen voort uit bredere problemen binnen de wereldwijde cacaosector, zoals lage prijzen aan de boer, klimaatverandering en ongelijke waardeverdeling.
Lees meer in onze gidsen over eerlijk cacaoprijsbeleid en de wereldwijde cacaomarkt.
Deze problemen zijn complex en hebben geen snelle oplossingen. Maar er zijn veelbelovende initiatieven van zowel de overheid als belanghebbenden in de sector om deze kwesties aan te pakken.
Er lopen projecten om kinderarbeid tegen te gaan, herbebossing te bevorderen en ervoor te zorgen dat boeren eerlijke prijzen voor hun gewassen krijgen. Certificeringsprogramma’s zoals Fair Trade en Rainforest Alliance winnen ook aan populariteit en bieden consumenten de zekerheid dat de cacao in hun chocolade op een ethisch en duurzamere manier wordt verkregen.
Het Cocoa Fruit Lab van Ivoorkust
Een van de meest spannende veranderingen vindt plaats via het Cocoa Fruit Lab, een baanbrekend project dat de macht rechtstreeks in handen legt van Ivoorkustaanse vrouwen.
Dit initiatief ondersteunt vrouwelijke boeren bij het produceren en vermarkten van hun eigen cacaoproducten, van chocoladerepen tot cacaosap. Dit is een cruciale stap in het versterken van lokale economieën, vooral door vrouwen te empoweren die traditioneel beperkte toegang hebben tot land, krediet en training in de cacaosector.
Het lab helpt bij het creëren van de eerste volledig door vrouwen beheerde microfabriek in Ivoorkust, die niet alleen chocolade produceert, maar ook cacaosap: een verfrissend drankje gemaakt van de witte pulp die normaal gesproken wordt weggegooid tijdens de fermentatie van de bonen. Het project helpt vrouwelijke boeren extra inkomen te verdienen door cacaopulp om te zetten in producten met toegevoegde waarde zoals sap, in plaats van het te laten verspillen.
De eerste deelnemers? Een groep van 400 vrouwelijke boeren van de COVIMA-coöperatie in Marahoué, die samenwerken met partners zoals Beyond Beans, Kumasi Drinks, Rokbar en technische experts van Koa en Döhler Holland.
Het is vrouwelijk leiderschap en innovatie die goed is voor mensen en de planeet. Precies zoals wij het graag zien.
Wat de Toekomst Brengt
De cacaosector van Ivoorkust staat op een kruispunt. Enerzijds blijft het een wereldwijde cacaomacht. Anderzijds groeit de druk om milieu- en arbeidspraktijken te verbeteren. Tegelijkertijd zoeken boeren en lokale gemeenschappen een eerlijker aandeel in de wereldwijde waarde van chocolade.
Het goede nieuws is dat er momentum is. Van lokale coöperaties tot internationale samenwerkingen, steeds meer aandacht (en middelen) gaat uit naar hoe cacao wordt geteeld, in plaats van alleen hoeveel.
Bij Cocoa Circle willen we een cacaosysteem laten groeien dat boeren op de eerste plaats zet. En dat doen we door met onze voeten op de grond te staan en direct met boeren samen te werken.
We werken samen met partners zoals CAMAYE, een Fairtrade-gecertificeerde cacaocoöperatie die kleine Ivoorkustaanse boeren samenbrengt en hen begeleidt naar duurzamere methoden en betere levensomstandigheden. Samen hebben we twee nieuwe droogfaciliteiten gebouwd voor boeren in Abengourou, Ivoorkust – wat zorgt voor een betrouwbaardere nabehandeling en betere cacaokwaliteit.
En dat is belangrijk voor ons allemaal. Want de volgende keer dat je geniet van een stukje pure chocolade of cacaopoeder door je ochtend-smoothie roert, is de kans groot dat de bonen uit Ivoorkust komen.
Kiezen voor ethisch verkregen cacao is een kleine manier waarop we de mensen die het telen kunnen steunen. Het is een eerste stap in het verschuiven van het cacaoverhaal van uitbuiting naar empowerment.
1,5 - 2 uur
Middelgroot
