Factoren die bijdragen aan stijgende cacaoprijzen: Moet je in paniek raken?
Verstoringen in de vraag en het aanbod van cacao hebben geleid tot een recordhoogte van bijna $10.000 in maart 2024. De vraag naar cacao blijft sterk, terwijl weersomstandigheden de aanvoer blijven bedreigen, wat betekent dat de prijzen nog verder kunnen stijgen.
Vraag en aanbod beïnvloeden de prijzen, en verschillende omstandigheden hebben geleid tot een afname van het aanbod. Naast de gevolgen van het conflict tussen Rusland en Oekraïne, blijven het weer, bosbranden en een virusuitbraak de cacao tot een duur product maken. Ook de speculatieve aard van grondstoffenhandel maakt het erg moeilijk te voorspellen wanneer de prijzen zullen dalen.
Niemand is blij met de stijgende prijzen van een van 's werelds favoriete grondstoffen voor chocoladeproducten. Zolang deze ongunstige omstandigheden blijven bestaan, is het onwaarschijnlijk dat de prijs van cacao snel zal dalen.
Inzicht in de vraag naar cacao
De vraag naar cacao blijft sterk in de VS en Europa. Chocoladeproducenten merken echter een terugval in de consumentenvraag in de afgelopen maanden, omdat zij de impact van hogere prijzen op hun favoriete snacks voelen. Ondertussen is de consumptie in China in de afgelopen vier jaar verdrievoudigd.
De landen die traditioneel het meeste chocolade per hoofd van de bevolking eten, zijn Zwitserland, Duitsland, Ierland en het Verenigd Koninkrijk. Daarna volgen Noorwegen, Zweden en Denemarken, met Nederland vlak daarachter. Chocoladefabrikanten zijn afhankelijk van verschillende grondstoffen zoals cacao, suiker en melk. De prijzen van al deze grondstoffen zijn gestegen, maar geen zo sterk als die van cacao.
Wanneer chocoladeproducenten in de toekomst hun producten moeten prijzen, zeggen ze dat ze dat niet kunnen voorspellen omdat de hoge cacao- en suikerprijzen hun winst al hebben beperkt.
Chocoladeproducenten zoals Hershey’s en Mondlaez in de VS zijn een race begonnen om marktaandeel terug te winnen door innovatief te zijn. Deze stap komt omdat ze zien dat consumenten hun chocoladerepen inruilen voor andere snacks. Ze creëren recepten die het cacaogehalte verlagen door cacaoboter te vervangen door palm- of katoenzaadolie. Ook gebruiken ze meer noten, fruit, wafels en andere ingrediënten om hun repen te vergroten terwijl ze minder chocolade gebruiken.
Onvermijdelijk heb je het afgelopen jaar al gehoord over shrinkflation en de prijsstijgingen daarvan. Shrinkflation betekent dat je minder van een product krijgt voor dezelfde prijs. De chocoladerepen worden kleiner, maar de consument zal vroeg of laat een hogere prijs moeten betalen, vooral als de cacaoprijzen deze opwaartse trend voortzetten.
Effecten van inflatie
Inflatie is wereldwijd een grote zorg geworden. Hoewel drastische maatregelen van regeringen het enigszins hebben weten te beteugelen, heeft de onzekerheid geleid tot stijgende prijzen van veel grondstoffen, waaronder cacao.
Onzekerheid is de belangrijkste oorzaak van inflatie, en de Russische invasie van Oekraïne in 2022 en de daaropvolgende maatregelen tegen Rusland hebben hier zeker niet bij geholpen. De energieprijzen stegen sterk toen Europese landen te maken kregen met een tekort aan brandstof. Bovendien bestelden Europese fabrikanten, waaronder chocolademakers, minder voorraden uit angst voor werkonderbrekingen en het niet kunnen laten draaien van hun fabrieken.
Dankzij een warmere winter in Europa en het veiligstellen van alternatieve energiebronnen nam de vraag naar grondstoffen toe toen de omstandigheden verbeterden. Plotseling probeerde eind 2022 iedereen wanhopig cacaobonen te verkrijgen.
Een andere belangrijke factor bij de invasie van Oekraïne was de stijging van de kunstmestprijzen, die cacaotelers nodig hadden voor betere oogsten. Om de prijsstijging tegen te gaan, gebruikten cacaotelers minder kunstmest, wat hun oogsten beïnvloedde en het aanbod verminderde.
De effecten van El Niño
Het conflict tussen Rusland en Oekraïne zette de steile stijging van de cacaoprijzen in gang. Toch heeft een ander fenomeen geleid tot verdere prijsstijgingen – El Niño. Deze warme fase van de cyclus ontwikkelt zich in de oost-centrale tropische gebieden van de Stille Oceaan en verwarmt het oceaanoppervlak. Het ontstond halverwege 2023 en duurt meestal tussen de twee en zeven jaar.
Hoewel het weersysteem in de Stille Oceaan begint, beïnvloedt het het wereldklimaat, waarbij sommige gebieden natter worden en andere droger. Ondertussen komt 80% van de cacao uit vier landen in West-Afrika – Ivoorkust, Kameroen, Ghana en Nigeria. Ghana en Ivoorkust hadden vorig jaar een droogte, zoals gewoonlijk tijdens El Niño-fases, maar klimaatverandering heeft ook de oogsten op het continent ernstig beïnvloed.
Ivoorkust exporteert meer dan 50% van de West-Afrikaanse cacaocontingent, maar een slechte oogst maakte het cacaotekort pijnlijk voelbaar.
Wat brengt de toekomst voor cacaoprijzen?
Onderzoek van J.P. Morgan voorziet dat de prijs op middellange termijn met een klein percentage zal dalen tot ongeveer $6.000, met een kans dat ze nog verder pieken voordat ze stabiliseren op dit verhoogde niveau zodra de cacaoopbrengsten toenemen.
Hun onderzoek is gebaseerd op de verwachte verzwakking van El Niño en de mogelijkheid dat La Niña het in de zomer vervangt, waarbij het afkoelen van het zeeoppervlak de regenval in de belangrijkste cacaoteeltlanden zou verbeteren.
Naast meer regen denkt J.P. Morgan dat de enige manier om tekorten te compenseren en de lange termijn aanvoer te verhogen, is dat producenten meer cacao planten.
Zolang handelaren zich zorgen maken over een kleinere productie, zullen de cacaoprijzen blijven stijgen, wat geen goed nieuws is voor fabrikanten van cacaoproducten of consumenten die willen genieten van deze geliefde lekkernij.
1,5 - 2 uur
Middelgroot
